100% giảng viên nghiên cứu khoa học, sinh viên gọi vốn triệu USD: Khoa Luật NTTU đang tạo một “hệ sinh thái pháp lý thực chiến”

NTTU – Trong bối cảnh pháp luật liên tục thay đổi dưới tác động của AI, dữ liệu số và các mô hình kinh doanh mới, đào tạo luật không còn dừng ở việc truyền đạt kiến thức lý thuyết. Năm học 2024–2025, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành ghi nhận 100% giảng viên Khoa Luật tham gia nghiên cứu khoa học, với hơn 50 bài báo được công bố trên các tạp chí khoa học uy tín trong nước thuộc danh mục tính điểm của Hội đồng Giáo sư Nhà nước. Đằng sau những con số này là sự dịch chuyển đáng chú ý trong cách tiếp cận đào tạo luật tại NTTU: nghiên cứu khoa học đang dần trở thành trung tâm của quá trình đào tạo và hình thành năng lực nghề nghiệp cho sinh viên.

Trong bối cảnh tranh chấp thương mại ngày càng gắn với dữ liệu điện tử, trọng tài trực tuyến bắt đầu xuất hiện nhiều hơn trong thực tiễn và AI đặt ra hàng loạt vấn đề pháp lý mới về quyền tác giả, trách nhiệm và quản trị rủi ro, chương trình đào tạo luật nếu chỉ dựa trên tri thức lý thuyết sẽ khó đủ khả năng chuẩn bị cho người học bước vào môi trường nghề nghiệp đang biến động rất nhanh.

TS. Đặng Thị Thu Huyền – Trưởng khoa Khoa Luật xin ý kiến góp ý về chương trình đào tạo

Thay vì tách rời nghiên cứu với đào tạo, Khoa Luật NTTU đang lựa chọn hướng tiếp cận khác: đưa hoạt động nghiên cứu, thực hành nghề nghiệp và đổi mới sáng tạo trở thành một phần của quá trình học tập. Nhiều hoạt động học thuật được triển khai đồng thời với việc khai thác hàng trăm hồ sơ vụ án thực tế để phục vụ giảng dạy và nghiên cứu. Đây cũng là một trong những lý do khiến hoạt động nghiên cứu khoa học tại Khoa Luật không còn mang tính hình thức mà bắt đầu đi vào chiều sâu chuyên môn.

TS. Đặng Thị Thu Huyền – Trưởng Khoa Luật, Trường Đại học Nguyễn Tất Thành – cho rằng trong bối cảnh pháp luật liên tục chịu tác động từ chuyển đổi số, AI và các mô hình kinh doanh mới, đào tạo luật không thể chỉ dừng ở việc truyền đạt kiến thức lý thuyết. Theo bà, người học luật hiện nay cần được đặt trong môi trường học tập có nghiên cứu, có thực tiễn và có khả năng phản biện để hình thành tư duy nghề nghiệp ngay từ khi còn trên giảng đường.

“Chúng tôi xác định nghiên cứu khoa học không chỉ là hoạt động học thuật của giảng viên mà phải trở thành một phần của quá trình đào tạo. Sinh viên luật cần được tiếp cận các vấn đề pháp lý đang diễn ra ngoài thực tiễn, từ tranh chấp thương mại, dữ liệu số cho đến các vấn đề mới liên quan AI và môi trường số. Khi được tham gia nghiên cứu, xử lý hồ sơ tình huống và tranh biện học thuật, sinh viên sẽ hình thành năng lực tư duy pháp lý và khả năng thích ứng nghề nghiệp tốt hơn”, TS. Đặng Thị Thu Huyền chia sẻ.

Gần 300 sinh viên Khoa Luật khóa 2024 tham dự buổi gặp gỡ, trao đổi về phương pháp học tập và định hướng nghề nghiệp trong bối cảnh AI phát triển nhanh

Khoa Luật NTTU mở rộng kết nối học thuật quốc tế thông qua các seminar chuyên đề với sự tham gia của chuyên gia nước ngoài trong lĩnh vực luật và tâm lý học

Một điểm đáng chú ý là nhiều giảng viên của Khoa đã vượt chuẩn giờ nghiên cứu khoa học, cho thấy sự chuyển biến rõ nét trong tư duy học thuật của đội ngũ giảng viên. Không ít công trình nghiên cứu đã tạo được giá trị học thuật và tác động xã hội nhất định. Tiêu biểu như bài viết Fast Fashion Issue in Vietnam: Legal Aspects and Environmental Protection của Th.S Trần Nguyễn Quang Hạ và Th.S Nguyễn Duy Dũng được trích dẫn nhiều lần trên các tạp chí thuộc hệ thống Scopus/WoS.

Từ góc độ đào tạo, điều đáng nói hơn nằm ở cách nghiên cứu khoa học được tích hợp trực tiếp vào quá trình học tập của sinh viên. Thay vì chỉ tiếp cận pháp luật qua giáo trình và lý thuyết trên lớp, sinh viên được nghiên cứu trực tiếp các hồ sơ vụ án thực tế với nhiều dạng tranh chấp khác nhau. Quá trình này giúp người học hiểu rõ hơn về quy trình tố tụng, kỹ năng lập luận và cách áp dụng pháp luật trong từng tình huống cụ thể.

Trong đào tạo luật hiện đại, đây được xem là nền tảng quan trọng để hình thành tư duy pháp lý. Bởi nghề luật không chỉ đòi hỏi khả năng ghi nhớ quy định, mà còn yêu cầu năng lực phân tích, phản biện và xử lý tình huống trong những bối cảnh rất khác nhau của đời sống xã hội.

Song song với hoạt động nghiên cứu, Khoa Luật NTTU cũng liên tục tổ chức các hội thảo và tọa đàm khoa học nhằm tạo diễn đàn trao đổi về những vấn đề pháp lý mới đang đặt ra trong thực tiễn. Tiêu biểu là chuỗi hội thảo về trọng tài thương mại trong bối cảnh chuyển đổi số phối hợp với Trung tâm Trọng tài Thương mại Quốc tế Bigboss (BBIAC), tập trung vào các chủ đề như trọng tài trực tuyến và giá trị pháp lý của phán quyết điện tử.

Sinh viên Khoa Luật – Trường ĐH Nguyễn Tất Thành xuất sắc đạt Giải Nhất cuộc thi “ThinkLaw 2025”, tiếp tục khẳng định tư duy pháp lý, kỹ năng tranh biện và bản lĩnh nghề nghiệp của sinh viên NTTU trong môi trường học tập gắn thực tiễn

Sinh viên Nguyễn Lê Anh Thư do ThS. Nguyễn Ngọc Anh Tiên hướng dẫn đã xuất sắc đạt giải ba Lĩnh vực Hành chính pháp lý Cuộc thi Eureka năm 2024

Trong khi đó, Hội thảo khoa học về “Cơ chế và chính sách đặc thù thúc đẩy phát triển kinh tế TP.HCM theo Nghị quyết số 98/2023/QH15, Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân” hay tọa đàm “Hiểu về tâm lý người chưa thành niên phạm tội” cho thấy xu hướng nghiên cứu liên ngành ngày càng rõ nét tại Khoa Luật NTTU.

Đáng chú ý, các hoạt động này không dừng ở trao đổi học thuật đơn thuần mà được triển khai theo hướng mô phỏng và ứng dụng thực tế. Những phiên diễn án trọng tài giả định, quá trình tái hiện toàn bộ quy trình giải quyết tranh chấp giúp hội thảo không chỉ là nơi công bố nghiên cứu, mà còn trở thành không gian kiểm chứng tri thức pháp lý bằng thực tiễn nghề nghiệp.

Ở cấp độ sinh viên, hoạt động nghiên cứu khoa học trong năm học 2024–2025 tiếp tục được duy trì với 11 đề tài nghiên cứu. Con số này cho thấy sự hình thành của một nhóm sinh viên có định hướng học thuật và nghiên cứu tương đối rõ ràng trong bối cảnh ngành luật ngày càng đòi hỏi năng lực phân tích và xử lý tình huống thực tiễn.

Hội thảo khoa học về cơ chế, chính sách đặc thù thúc đẩy phát triển kinh tế TP.HCM thu hút đông đảo chuyên gia, giảng viên và sinh viên tham gia trao đổi học thuật

Khoa Luật NTTU đẩy mạnh kết nối với hệ thống tòa án thông qua các chương trình hợp tác đào tạo cùng TAND quận 7 và TAND quận Gò Vấp, mở rộng môi trường thực hành nghề nghiệp và tăng trải nghiệm thực tiễn cho sinh viên luật

Dù vậy, điều tạo nên dấu ấn mạnh hơn lại nằm ở chất lượng của các đề tài nghiên cứu. Giải Ba Eureka 2024 với đề tài về bảo hộ quyền tác giả trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo cho thấy khả năng tiếp cận nhanh của sinh viên đối với những vấn đề pháp lý mới phát sinh từ công nghệ. Trong khi đó, giải Ba cuộc thi Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp bộ năm 2024–2025 với đề tài “Hoàn thiện pháp luật lao động Việt Nam dưới tác động của khoa học – công nghệ” tiếp tục phản ánh xu hướng nghiên cứu gắn với các chuyển động lớn của xã hội và thị trường lao động.

Đặc biệt, trong năm học 2024–2025, sinh viên và học viên Khoa Luật đã công bố 18 nghiên cứu trên các tạp chí uy tín thuộc danh mục Hội đồng Giáo sư Nhà nước. Điều này cho thấy hoạt động nghiên cứu khoa học tại Khoa Luật không còn là phong trào ngắn hạn, mà đang dần hình thành một môi trường học thuật có chiều sâu và tính kế thừa.

Không chỉ dừng ở nghiên cứu, sinh viên Khoa Luật NTTU còn bắt đầu xuất hiện trong hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo. Dự án BioWraps của sinh viên Khoa Luật không chỉ giành Quán quân Khởi nghiệp Quốc gia 2025 mà còn gọi vốn thành công hàng triệu USD từ Quỹ đầu tư mạo hiểm đến từ London.

Chuỗi hội thảo về trọng tài thương mại trong bối cảnh chuyển đổi số được Khoa Luật NTTU phối hợp tổ chức cùng Trung tâm Trọng tài Thương mại Quốc tế Bigboss (BBIAC)

Giải Quán quân Khởi nghiệp Quốc gia 2025

Đây được xem là tín hiệu đáng chú ý cho thấy sinh viên luật hiện nay không còn bị giới hạn trong những hình dung truyền thống về nghề nghiệp. Bên cạnh nghiên cứu và hành nghề pháp lý, nhiều sinh viên đang từng bước tham gia vào môi trường đổi mới sáng tạo với tư duy đa ngành và khả năng thích ứng cao hơn trước.

Các sân chơi học thuật như “THINKLAW – Tư duy pháp lý nghề Luật” hay “CITYPRENEURS 2025” cũng góp phần mở rộng hệ sinh thái đào tạo tại Khoa Luật NTTU. Thông qua những hoạt động này, sinh viên không chỉ được rèn luyện kỹ năng tranh biện, phản biện và lập luận pháp lý mà còn có cơ hội tiếp cận môi trường làm việc thực tế ngay từ khi còn trên giảng đường.

Từ những kết quả trên có thể thấy Khoa Luật NTTU đang lựa chọn một hướng đi khá rõ ràng: xem nghiên cứu khoa học là nền tảng trung tâm của hoạt động đào tạo. Trong cách tiếp cận này, nghiên cứu không còn là yêu cầu mang tính nghĩa vụ của giảng viên hay phong trào sinh viên, mà đang dần trở thành yếu tố gắn trực tiếp với chất lượng đào tạo, năng lực nghề nghiệp và khả năng thích ứng của người học trước những biến động ngày càng phức tạp của môi trường pháp lý hiện đại.

Bước sang giai đoạn 2025–2026, các mục tiêu về mở rộng công bố quốc tế, phát triển diễn đàn học thuật và thúc đẩy các đề tài nghiên cứu gắn với bối cảnh phát triển của đất nước tiếp tục cho thấy nỗ lực chuyển dịch của Khoa Luật NTTU theo hướng xây dựng những sản phẩm học thuật có chất lượng, có khả năng tạo tác động đến chính sách, xã hội và thực tiễn nghề nghiệp.

Trong bối cảnh giáo dục đại học đang chịu áp lực đổi mới mạnh mẽ, hoạt động khoa học công nghệ tại Khoa Luật NTTU dường như không còn được xem là phần bổ trợ cho đào tạo. Khi nghiên cứu được tích hợp trực tiếp vào quá trình học tập và gắn chặt với thực tiễn pháp lý, nghiên cứu khoa học đang trở thành một phần trung tâm của triết lý “Thực học, thực hành – thực danh, thực nghiệp” mà Nhà trường theo đuổi.

Thực hiện: Hồ Quý – Cẩm Thạch